Ik maak me zorgen over het weer. Het wordt steeds wilder, sneller, en er zijn geen tekenen dat het vertraagt, tenzij we stoppen met het verbranden van fossiele brandstoffen. Het debat over de vraag of Groot-Brittannië dieper in de Noordzee moet boren, mist het punt volledig. Het leidt af van het echte probleem: het beëindigen van onze verslaving aan olie en gas.
Sommige mensen denken dat een verbod op nieuwe exploratievergunningen op magische wijze de uitstoot zal verlagen. Dat zal niet gebeuren. In het beste geval verschuift het gewoon waar de koolstof vandaan komt. De supply chain beweegt; de vervuiling blijft. Wat er echt toe doet, is minder brandstof verbranden. Periode.
We hebben meer hernieuwbare energie op het elektriciteitsnet nodig. We hebben warmtepompen nodig die gasboilers vervangen. We hebben elektrische voertuigen nodig die benzinemotoren vervangen. Dat is de enige hendel die aan de naald trekt.
Klimaatbeleid evalueren dat verder gaat dan boorverboden
Met dat in gedachten ga ik de Britse leider Andy Burnham niet veroordelen over een boorbesluit in de Noordzee. De klimaatimpact van het extraheren van nog een paar vaten is verwaarloosbaar vergeleken met de hoeveelheid energie die we verbruiken. Burnham is al op de goede weg begonnen door de BTW op elektriciteit te verlagen. Dit maakt het vervangen van gasboilers door warmtepompen financieel haalbaar voor huishoudens.
Is een boorverbod nutteloos? Nee. Ze spelen een rol, vooral bij het beschermen van gevoelige ecosystemen zoals het Amazonegebied. Maar het verbieden van boren alleen zal de mondiale uitstoot niet terugdringen.
Je zou kunnen zeggen: “Wat als genoeg landen ermee instemmen te stoppen met boren?”
Het Internationaal Instituut voor Duurzame Ontwikkeling merkt op dat er bijna 60 beperkingen bestaan in 25 landen. Velen zijn regionaal (zoals Arctische bescherming) of verbieden specifieke methoden zoals fracking. Vijftien daarvan zijn al ingetrokken. Geen enkele grote producent plant een totale exit. We weten dat er genoeg reserves zijn om het klimaat toch te verwoesten. Zolang er een markt is, zal iemand de brandstof leveren. De strategie moet gericht zijn op het terugdringen van de vraag, en niet op het beperken van het aanbod.
Het valse economische argument voor nieuw Noordzeegas
De argumenten om meer olie op te graven in de Noordzee zijn grotendeels misleidend.
De energieprijzen zullen niet dalen. Olie en gas uit de Noordzee worden op de wereldmarkt verkocht. Er is niet genoeg volume meer om de wereldprijzen te beïnvloeden. Eén extra vat in Aberdeen verlaagt uw pomprekening niet.
Hernieuwbare energiebronnen verbreken de prijskoppeling. Een elektriciteitsnet met veel hernieuwbare energiebronnen ontkoppelt de elektriciteitsprijzen van de volatiele gasmarkten. Spanje laat al zien hoe dit werkt om de rekeningen omlaag te krijgen.
Het geld is er niet. Voor de productie zijn belastingvoordelen en subsidies nodig. De productie neemt elk jaar af. Meer dan 90% van de winbare olie en gas is verdwenen. Wat overblijft is moeilijker en duurder om eruit te halen. Als de mondiale conflicten die de prijzen opdrijven worden opgelost, zullen verdere boringen wellicht niet eens een break-even punt opleveren. Tot voor kort was de markt al gulzig met overtollige olie.
Emissies vergelijken: Noordzeegas versus LNG-import
Een andere claim die de moeite waard is om te ontleden is de ‘reinheid’ van Brits gas. Voorstanders beweren dat gas uit de Noordzee “vier keer schoner” is dan geïmporteerd vloeibaar aardgas (LNG). Dit geldt voor de productie -emissies. Het vloeibaarmakings- en transportproces voor LNG is energie-intensief.
Deze visie negeert echter de volledige levenscyclus. Als je de verbranding meeneemt, biedt Noordzeegas slechts een 15% lagere uitstoot voordeel ten opzichte van LNG. Dat is geen klimaatredder.
Groot-Brittannië importeert nu meer dan de helft van zijn gas als LNG. Een deel daarvan vervangen door binnenlands Noordzeegas zou de CO2-uitstoot enigszins verminderen. Het zou ook de inkomsten verlagen voor landen die klimaatactie belemmeren – Groot-Brittannië haalt momenteel bijvoorbeeld 37% van zijn gas uit de VS.
Maar er is een beter alternatief.
Het Verenigd Koninkrijk importeert via pijpleidingen aanzienlijke hoeveelheden uit Noorwegen. Pijpleidinggas uit Noorwegen heeft lagere productie-emissies dan gas uit de Noordzee. Vanuit een strikt klimaatperspectief is het kopen van gas uit Noorse pijpleidingen superieur aan het harder boren in de Noordzee.
Er blijft een reality check over. Het type brandstof doet er niet zoveel toe als de hoeveelheid die we verbruiken. De focus moet volledig verschuiven naar elektrificatie en efficiëntie. Boordebatten zijn slechts lawaai in een opwarmende wereld.
