Według nowych badań Kanada ma potencjał, aby znacznie ograniczyć emisję dwutlenku węgla do atmosfery poprzez strategiczne sadzenie drzew wzdłuż północnego krańca swojego pasa lasów borealnych. Badanie opublikowane w czasopiśmie Communications Earth & Environment 13 listopada 2025 r. sugeruje, że ponowne zalesianie około 6,4 miliona hektarów (15,8 miliona akrów) może do roku 2100 pochłonąć prawie 4 gigaton węgla, czyli pięć razy więcej niż obecne roczne emisje Kanady.
Las borealny i sekwestracja dwutlenku węgla
Las borealny, rozległy obszar zalesiony rozciągający się na północ od Ameryki Północnej, Europy i Rosji, przesuwa się na północ w miarę ocieplania się Arktyki w wyniku zmiany klimatu. Ta naturalna migracja stwarza możliwości ponownego zalesiania wcześniej nieurodzajnych terenów. Naukowcy pod kierownictwem Kevina Dsouzy z Uniwersytetu Waterloo wykorzystali dane satelitarne i modele lasów, aby określić optymalne strefy sadzenia, biorąc pod uwagę ryzyko pożaru, przeżywalność sadzonek i rodzaj gleby. Skalowanie ponownego zalesiania do 32 milionów hektarów mogłoby pochłonąć zdumiewające 20 gigaton dwutlenku węgla.
Poprzednie wysiłki i obecne wyzwania
Kanada uruchomiła już ambitny plan posadzenia 2 miliardów drzew do 2031 r., ale ostatecznie został on ograniczony ze względu na wyzwania logistyczne i brak funduszy. Do czerwca 2025 r. posadzono zaledwie 228 mln drzew, a obecne inicjatywy mają na celu zasadzenie 988 mln. Dsouza podkreśla, że skuteczne ponowne zalesianie wymaga planowania strategicznego, opłacalności ekonomicznej i zaangażowania społeczności lokalnej.
Stabilizacja wiecznej zmarzliny jako efekt uboczny
Ponowne zalesianie na północy mogłoby również ustabilizować topnienie wiecznej zmarzliny. W miarę rozkładu wiecznej zmarzliny uwalnia się metan – gaz cieplarniany znacznie silniejszy niż dwutlenek węgla – przyspieszający zmianę klimatu. Sadzenie drzew w tych regionach może pomóc złagodzić to ryzyko poprzez wzmocnienie struktury gleby i spowolnienie tempa topnienia.
Debata na temat długoterminowego składowania dwutlenku węgla
Chociaż ponowne zalesianie jest skutecznym krótkoterminowym pochłaniaczem dwutlenku węgla, niektórzy eksperci twierdzą, że nie jest to zrównoważone rozwiązanie. Ulf Bunten z Uniwersytetu w Cambridge sugeruje, że drzewa w końcu obumierają i uwalniają zmagazynowany węgiel. Jego zespół opublikował badanie w czasopiśmie NPJ Climate Action sugerujące bardziej trwałe podejście: wycinanie dojrzałych drzew borealnych i topienie ich w zimnych, głębokich wodach Oceanu Arktycznego, gdzie pozostaną zachowane przez tysiąclecia. Szacują, że zagospodarowanie w ten sposób zaledwie 1% lasów borealnych mogłoby usunąć 1 gigatonę CO2 rocznie.
Wniosek: Choć ponowne zalesianie na dużą skalę w Kanadzie stanowi realną strategię ograniczenia emisji dwutlenku węgla do atmosfery, kluczowym wyzwaniem pozostaje długoterminowy zrównoważony rozwój. Zarówno sadzenie drzew, jak i składowanie dwutlenku węgla w głębinach morskich mają swoje zalety, chociaż to drugie wymaga dokładnej oceny wpływu na środowisko. Skuteczne przeciwdziałanie zmianom klimatycznym wymaga wieloaspektowego podejścia, które integruje zarówno naturalną sekwestrację dwutlenku węgla, jak i innowacyjne metody składowania.
